AD: Straatvrees houdt Patricia bevangen


Met vrijwillig chauffeur Barend Leeuwenberg durft ze wél naar buiten. Samen bezoeken ze haar vaders graf.

Woensdag 13.30 uur. Barend Leeuwenberg (71) trekt de deur van zijn herenhuis aan de Huygensstraat dicht. Hij start de auto en rijdt naar Patricia, een paar straten verderop. Hij belt. Ze komt aangelopen. Of eigenlijk paradeert ze, handtas bungelend aan de arm. Patricia Celosse is een vrouw die de aandacht trekt. Als een koningin met haar fijne gezicht, ranke figuur en witblonde opgestoken haar.
Celosse ziet er niet direct uit als ‘de hulpbehoevende oudere’ voor wie het Haagse welzijnsproject ‘Begeleiden en rijden’ bedoeld is. Die niet meer zo mobiele senior, die niet meer in staat is zelf de bus of tram te pakken. Maar schijn bedriegt. Patricia - over haar leeftijd, ‘50-plus’, laat ze zich niet uit - leeft door haar straatvrees in een isolement. Ze probeert het wel eens, in haar eentje de deur uit. Maar nog voor ze op de eerste straathoek staat, giert de angst door haar lijf.
Vandaag gaat de Haagse met chauffeur Barend naar het graf van haar vader, op de begraafplaats St. Barbara in de Binckhorst. ,,Ik huil nooit,’’ bekent ze. ,,Als ik daar ben.’’ Alsof ze zich daarvoor moet verontschuldigen. Alsof het daarom minder gerechtvaardigd is dat ze zich naar de begraafplaats laat chaufferen.
Voordat ze instapt, overhandigt ze een brief aan de verslaggever. ‘Als je eens wist, hoe gelukkig je bent, als je met iemand mee kan’, staat erin. ‘Voor de dokter, voor boodschappen. Ooit hebben we allemaal iemand nodig’.

Operatie
Ze is nu ongeveer een jaar ‘met Barend’. En ze kan niet genoeg benadrukken hoe belangrijk hij is voor haar. Dat dat wel duidelijk is.
Ze begint te vertellen. Een eindeloze stroom. Over haar operatie. Beide borsten zijn afgezet. Ze kende Barend nog niet. ,,Dan kom je thuis. En is er helemaal niemand.’’ Over haar angst om naar buiten te gaan. ,,Ik hoef maar de hoek om voor een nieuwe prepaid kaart voor mijn telefoon. Zelfs dat lukt niet.’’ En de eenzaamheid. ,,Ik heb alleen mijn hondjes en mijn kaketoe.’’
Later in de auto vertelt Celosse dat ze soms niemand spreekt, tussen de rijbeurten met Leeuwenberg in. ,,Ik heb nu al een week met geen mens gepraat.’’
Leeuwenberg, de rust zelve in zijn zomerse casual outfit, hoort het aan. Met engelengeduld. Hij beaamt. Hij draagt haar tas. Celosse kan niet tillen. Hij draagt het bloemstuk voor het graf. Ondertussen praat Celosse. En praat nog meer. Het bloemstuk wordt steeds zwaarder. Leeuwenberg maant tot opschieten, subtiel. Hij geeft soms zijn mening. Dat kleur ook mooi is. Want Celosse kiest altijd witte bloemen. Maar hij raakt nooit geïrriteerd, blijft altijd begripvol. De ideale match.

Tranen
Voordat we de begraafplaats bereiken, maakt oud-medewerker van Artsen zonder Grenzen Leeuwenberg, hij werkte er als bouwkundige, een tussenstop bij bloemenwinkel Pluisje aan het Huijgenspark. Het bestelde bloemstuk staat al klaar. Ooit stond Celosse hier met tranen in de ogen in de winkel. Het graf van haar vader was totaal verwaarloosd. ,,Het zag er niet uit.’’ Dat was voor Barend. Pluisje bood aan de mini-buxussen om de zoveel tijd te snoeien. Gratis en voor niks. Dat doen ze nog steeds. ,,Deze mensen zijn geweldig.’’
Leeuwenberg valt qua leeftijd in de doelgroep van zijn klanten, maar dat is hem niet aan te zien. Hij pakt aan. Kalm en opgeruimd.

Opstarten
De Hagenaar werkte tot zijn 70ste: ,,Misschien pak ik het weer eens op, maar voor mijn vrouw is het niet leuk als ik steeds maanden weg ben.’’ Leeuwenberg ‘moet iets te doen hebben’, dus meldde hij zich een jaar geleden bij de nieuwe vrijwilligersdienst Begeleiden en rijden, toen net aan het opstarten. Inmiddels is het initiatief van de Haagse welzijnsorganisaties actief in bijna alle stadsdelen en wordt nog steeds uitgebreid.
Het leek hem wel wat, zegt de zeventiger. ,,Het is uitdagend en je hoort interessante verhalen. De eerste keer zijn mensen terughoudend, daarna gaan ze vertellen.’’

Begeleiden en Rijden is níet de taxibus. Het verschil is dat de Begeleiden en Rijden-chauffeur je - indien gewenst - een arm geeft en meegaat naar de afspraak. Zodat je niet moederziel alleen aan het graf staat. Of het slecht-nieuws-gesprek bij de dokter aanhoort.
De taxibus zet de klant af en rijdt weer door. Celosse weet er alles van. ,,Ik werd afgezet bij de dierenwinkel om voer te kopen. In een paar minuten was ik klaar, maar de bus rijdt door. Je moet een nieuwe bestellen. En dan sta je maar te wachten.’’

Nu gaat Leeuwenberg met Celosse naar het ziekenhuis, naar de dierenarts en naar de begraafplaats. Daarnaast rijdt hij andere klanten rond. ,,Vaak gaan we naar het ziekenhuis, maar ook gewoon boodschappen doen. Of naar de kerk. De familie, als ze die hebben, is niet altijd beschikbaar. Het zijn ook niet alleen mensen met een kleine beurs, die geen geld hebben voor de taxi. Eén van mijn klanten is een gepensioneerde arts. Als hij naar het ziekenhuis moet, rijd ik hem.’’

Op het kerkhof raakt Celosse in gesprek met een vrouw. Ze komen op het vervoersprobleem en de blondine stopt de bezoekster een flyer toe. Celosse: ,,Dit kan mensen zo enorm helpen.’’

Begeleiden en Rijden wil 60-plussers betaalbaar vervoer bieden. Binnen een stadsdeel kost een enkeltje 3 euro en een retour 5 euro. Dat is puur kostendekkend. Buiten het stadsdeel wordt een extra vergoeding van 40 cent per kilometer berekend.

Weer in de auto laat Celosse een glamoureuze foto van zichzelf zien. Een prachtige blonde vrouw in een zwarte jurk. ,,Uit mijn modellentijd.’’ Ook diept ze een foldertje op, van haar bedrijf als fokster en trainster van Dobermanns. Eén van de afgedrukte foto’s toont een jongere versie van haarzelf, met hond. Het waren de betere tijden. Nu is haar leven klein geworden. Leeft ze vooral thuis. Met de hondjes en de kaketoe. Maar gelukkig is er Barend. ‘Ik had niemand’, schrijft ze in de brief. ‘Door particulier rijden ging er een wereld voor me open.’

Heeft u een eigen auto en lijkt u het leuk om op deze manier de samenleving een handje te helpen? We altijd op zoek naar enthousiaste vrijwilligers. Ook op het administratieve vlak zijn vrijwilligers meer dan welkom. U kunt bellen met 070 – 205 20 00 of loop eens binnen in een van onze Wijkcentra.

Bron: Algemeen Dagblad, uitgave woensdag 18 mei 2016